Türkiye’de Yapılan Karaciğer Nakillerinde Çapraz Eşleştirme Sistemi Başarıyla Uygulanıyor
Yükseköğretim Kurulu tarafından yapılan açıklamaya göre, Türkiye’de gerçekleştirilen karaciğer nakillerinin yaklaşık yüzde 80’i canlı vericilerden sağlanmaktadır. Ancak vericilerin önemli bir kısmı kendi yakınlarıyla tıbben uyumlu olamamaktadır. Bu noktada devreye giren çapraz nakil sistemi, önemli bir çözüm sunmaktadır. Çapraz nakillerde, bir hastaya organ veremeyen verici başka bir hastayla eşleştirilirken, onun yakını da farklı bir hastaya donör olabilmektedir. Bu şekilde bilimsel eşleştirme yöntemleriyle uyumsuzluk sorunu aşılabilmektedir.
ABD’de Boston College ekonomi profesörleri Tayfun Sönmez ve Utku Ünver tarafından geliştirilen eşleştirme modeliyle yürütülen nakillerde, kan grubu, karaciğer boyutu, anatomik yapı ve verici güvenliği gibi birçok kriter değerlendirilerek eşleştirmeler yapılmaktadır. Bu eşleştirmeler, organ bekleyen hastalar için hayati önem taşımaktadır.
İnönü Üniversitesi Karaciğer Nakli Enstitüsü, dünyanın önde gelen merkezlerinden biri olup çapraz karaciğer nakillerinde de lider konumdadır. Enstitüde Prof. Dr. Sezai Yılmaz liderliğindeki ekip, dünyanın ilk eş zamanlı sekizli çapraz karaciğer naklini başarıyla gerçekleştirmiştir. 22 saat süren operasyon için enstitünün tüm kapasitesi kullanılmış ve 150’den fazla sağlık personeli görev almıştır.
Prof. Dr. Yılmaz, çapraz karaciğer nakli havuzundaki hastaların durumlarının kritik olduğunu belirterek, üç hastayı kapsayan eşleştirme sonucunda 8’li çapraz modelin ortaya çıktığını ve bu sayede üç hastanın hayatının kurtarıldığını açıklamıştır. Operasyonun başarısı için büyük bir organizasyon gerektiğini vurgulayan Yılmaz, enstitünün uygun fiziki olanaklara, operasyon teçhizatına ve deneyimli ekibe sahip olduğunu belirtmiştir.
Yükseköğretim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar da bu tarihi başarıya liderlik eden İnönü Üniversitesi’ni ve Prof. Dr. Sezai Yılmaz’ı tebrik etmiş ve Türk yükseköğretiminin, bilim insanlarının ve sağlık sisteminin küresel ölçekteki başarısını vurgulamıştır. Özvar, üniversitelerin tıp ve sağlık alanındaki çalışmalarıyla dünya çapında örnek olduğunu belirtmiştir. Bu başarının, hastalara umut olan çalışmaların ve bilimsel katkıların bir göstergesi olduğunu ifade etmiştir.
Çapraz nakiller, daha fazla hastaya ulaşmayı hedeflemektedir ve bu tür operasyonlarla umut ve organ sunulmaktadır. İnönü Üniversitesi Karaciğer Nakli Enstitüsü’nün gerçekleştirdiği bu başarılı operasyon, Türk sağlık sisteminin uluslararası alandaki saygın konumunu bir kez daha kanıtlamıştır.
